آلفرد استیگلیتز (Alfred Stieglitz)

آلفرد استیگلیتز (Alfred Stieglitz، ‏1864–1946) از برجسته‌ترین و تأثیرگذارترین چهره‌های تاریخ عکاسی در قرن بیستم است که نقشی بنیادین در پذیرش عکاسی به‌عنوان شکلی از هنر تجسمی مدرن ایفا کرد. او نه‌تنها عکاس، بلکه نظریه‌پرداز، منتقد و حامی پرشور هنرمندان نوگرای زمان خود بود.

استیگلیتز در آغاز، از جنبش پیکتوریالیسم (Pictorialism) یا عکاسی تصویرگرا، که بر زیبایی‌شناسی شاعرانه و شباهت عکس به نقاشی تأکید داشت، حمایت می‌کرد. برای ترویج این دیدگاه، او در سال 1902 گروهی از عکاسان نوگرا به نام Photo-Secession (جدایی‌طلبان عکاسی) را بنیان گذاشت و نشریه‌ی معتبر Camera Work را برای انتشار آثار و اندیشه‌های آنان تأسیس نمود.

اما در ادامه‌ی مسیر هنری خود، استیگلیتز از شیوه‌ی تصویرگرا فاصله گرفت و به سوی عکاسی صریح و بی‌واسطه (Straight Photography) گرایش پیدا کرد؛ سبکی که بر وضوح، ساختار و حقیقت نوری تصویر تأکید داشت. آثار شاخص او از مجموعه‌ی «برابری‌ها» (Equivalents) — که تصاویری انتزاعی از ابرها هستند — از نخستین تجربه‌های عکاسی مفهومی در تاریخ به شمار می‌آیند.

استیگلیتز با تأسیس گالری 291 در نیویورک، بستری بی‌سابقه برای معرفی هنرمندان پیشرو آمریکایی و اروپایی همچون پل استرند، ادوارد وستون، پابلو پیکاسو و هنری ماتیس فراهم کرد. همچنین با حمایت و معرفی آثار جورجیا اوکیف، نقاش مدرن آمریکایی و دومین همسرش، در تثبیت جایگاه زنان هنرمند در عرصه‌ی هنر مدرن نقش مهمی داشت.

او نخستین فردی بود که برای عکس‌ها ارزش اقتصادی و هنری برابر با نقاشی‌ها و طراحی‌ها قائل شد و آن‌ها را در گالری‌ها با قیمت‌گذاری حرفه‌ای عرضه کرد. تأثیر استیگلیتز بر عکاسی، فراتر از آثار شخصی اوست؛ زیرا نگاه فلسفی‌اش به عکاسی به‌عنوان ابزار بیان خلاق، راه را برای ظهور نسل جدیدی از عکاسان هنری هموار ساخت.